|
Bebek ve anne, bebek bakımı, bebek beslenmesi, bebek hastalıkları
|
|
DOĞUM LEKELERİ
MİLİA
- Yeni doğmuş bebeğin yüzünde bulunan, sivilceye benzeyen küçük
beyaz yumru ya da kistlere denir.
- Kıl foliküllerinde oluşan yüzeysel deri kistleridir.
- Alında,burun ve yanaklarda 1 mm çapında beyaz şekilde
görülürler.
- Birkaç hafta içinde kendiliklerinden düzelirler.
Miliaria (Ter Retansiyon Sendromu)
- Ter kanallarının mekanik tıkanması sonucu geçici , toplu iğne
başı büyüklüğünde kabarcıklardır.
- Genellikle sıcak ve nemli çevre koşullarında oluşur.
- Daha çok kıvrım yerlerinde görülür.
- Çocuğu serin yerde tutmalı ve banyo uygulanmalıdır.
Zararsızdırlar ve tedavi ile kendiliğinden yok olurlar.
Yeni doğanın Toksik Eritemi (Erytema Neonatarum)
Belirtiler
Kırmızı bir yüzey üzerinde kendini beyaz sivilceler ya da
kabarcıklarla belli eden bir döküntü. 5-6 mm çapında ortaları pire
ısırığına benzer sarımsı beyaz lezyonlardır.
Nedeni bilinmemektedir.
Özellikle doğumdan sonra ikinci günde görülürler. 1-2 haftada
kendiliğinden kaybolur.
Normal zamanında doğmuş bebeklerde takriben yüzde 50’si (premetüre
bebeklerde daha az) doğumdan 1 ila 3 gün sonra toksik eritem
geliştirirler. Genellikle yüzde , karın bölgesinde ve kol ve
bacaklarda meydana gelir ve pire ısırığını andırır.
Döküntüleri zararsızdır ve hiçbir tedavi gerektirmez , genellikle
birkaç gün içinde geçer.
Yeni Doğan Aknesi (sivilce)
- Anneden geçen hormon etkisine bağlı, daha çok yanaklar, çene ve
alında görülen bir akne vulgaris tablosudur.
- Daha çok erkek çocuklarda rastlanılır.
- Kısa sürede iyileşir. Genellikle tedavi gerektirmez.
- Uzun süre devam eden vakalarda lokal tedavi uygulanabilir.
Kortikosteroid içeren deri merhemleri yeni doğanlarda
kullanılmamalıdır.
Moğol Lekeleri (Mongol Lekeleri)
Yeni doğanda mavi ile açık gri arasında çürüğü andıran kenarları
belirgin moğol lekeleri bebeğin poposunda veya sırtında bazen de
bacaklarda ve omuzlarda görülürler.
Siyah, doğulu veya hint kökenli 10 çocuktan 9’unda bu lekeler
vardır.
Yanlış tanımlanan bu lekeler , ataları Akdenizli olan bebeklerde
de epeyi yaygındır. Fakat sarı saçlı , mavi gözlü çocuklarda ender
görülür.
Çoğu doğumda görüldüğü ve ilk yıl içinde ortadan kalktığı halde
bazen sonrasında ve hatta erişkinlikte bile görülmeye devam eder.
SALMON LEKELERİ (Somon Renkli Leke , Nevüs Simplex, Leylek
Isırığı, Maküler Hemanjiyoma)
Yeni doğmuş normal bebeklerin yüzde 30 ile 50’sinde görülen küçük
, açık pembe ve düz beneklidir.
Daha çok göz kapaklarında, alında , üst dudakta , kaşlar
arasındaki alanda ve boynun arka tarafında ortaya çıkan salmon
lekeleri , ağlama nöbetleri ve ısı değişikliği zamanlarında daha
belirgin olur. Fakat en çok ensede görülürler. Bu yüzden leylek
ısırığı adını alırlar.
Nevüsler genel anlamda kan damarları ve lenf damarlarından
kökenini alan renkli, leke şeklinde veya kabarık lezyonlardır. Kan
damarlarının (kılcal damarlar) toplanmasından meydana
gelmiştirler.
Yaşamın ilk iki yılında gittikçe silikleşirler ve çocuk kendini
zorladığı veya bağırdığı zamanlar dışında belirgin değillerdir.
Yüzdeki lezyonların % 95’ i tamamen ortadan kaybolduğundan bu
doğum izleri estetik açısından daha az endişe doğururlar.
Fakat boynun arka tarafındakiler kalmaya devam eder, fakat bebeğin
saçları uzadıkça görünmez olur.
Çilek Renkli Hemanjiyom
Çok yaygın olarak ,her on bebekten birinde hemanjiyom görülebilir.
Kızlarda daha çok rastlanır ; doğumda nadiren vardır. Daha çok iki
aylık olana kadar ortaya çıkar.
İyi huylu (kanserojen olmayan) ve yeni oluşmuş kan damarlarının
meydana getirdiği tümörlerdir.
Çilek hemanjiyomu genellikle yüzde , saçlı kafa derisinde, sırtta
ya da göğüste oluşmakla birlikte vücudun her yerinde ortaya
çıkabilir.
Karakteristik olarak kırmızı, çıkıntılı, keskin sınırlı
yaralardır.
Yumuşak , çıkıntılı , çilek renginde doğum izi bir çil kadar küçük
veya avuç içi kadar büyük olabilir.
Ceninin gelişimi sırasında dolaşım sisteminden kopan ,
olgunlaşmamış damar yapılarından oluşur.
Doğumda görünür olabilir veya yaşamın ilk haftalarında aniden
ortaya çıkabilir.
Çilek renkli doğu izleri bir miktar büyüyebilir fakat sonunda
incimsi gri renge dönüşürler ve 5-10 yaşlarında tamamen ortadan
kaybolurlar.
Anne-babalar çok belirginleşen izleri (özellikle de yüzdekileri )
tedaviyle gidermek isterlerse de bu tip izlere büyümedikleri veya
görme gibi işlevleri etkilemediği sürece hiç müdahalede bulunmamak
en iyisidir. Tedavi, kendi kendine iyileşmesine izin verme
yaklaşımından daha çok komplikasyona yol açar.
Çoğu çilek hemanjiyomu hızla büyür belli bir büyüklükte kalır ve
daha sonra yok olur. Vakaların yüzde 60’ında çocuk 5 yaşına
geldikten sonra , yüzde 90-952inde ise 9 yaşına girdiğinde hiçbir
yara kalmaz. Bu doğum lekeleri olan çocukların yaklaşık yüzde
10’unda , leke ortadan kalktıktan sonra deride hafif bir
kırışıklık ya da solgunluk kalır.
Doktorunuz birkaç tedavi önerebilir. En basit olanlar kompresyon
ve masajdır ve bu izin ortadan kaybolmasını hızlandırır.
Çilek rengi hemanjiyomları tedavi etmek için kortikosteroid
tedavisi, ameliyat, lazer tedavisi,kriyoterapi ve sertleştirici
ajanların uygulanması gerekebilir. Bir çok uzman bu doğum
izlerinin % 0.1’inde cerrahi müdahale gerektiğini düşünür.
Çilek hemanjiyom (zaman içinde veya ameliyatla küçülür) nedbe veya
kalıcı bir doku bıraktığında plastik cerrahiyle durum
düzeltilebilir .
Bazen çilek rengindeki iz kendiliğinden ya da üstü kaşındığında ya
da çarpıldığı için kanayabilir. Basınç uygulaması kan akışını
düzeltebilir.
Kavernöz Hemanjiyom
Çilek renkli hemanjiyomdan daha az yaygındır-her yüz bebekten
yalnızca bir veya ikisinde görülür.
Genelde çilek tipiyle beraber görülen bu durum daha büyük ,
olgunlaşmamış damar elemanlarından oluşur ve derinin daha derin
katmanlarını içerir. Mavi veya maviye çalan kırmızı renkteki büyük
kitle başlangıçta çıkıntısızdır.
İlk 6 ayda hızla büyür ve sonraki ayda büyüme hızı yavaşlar.
12- 18 ay içinde küçülmeye başlar.
- beş yaşındayken %50 ‘si,
- yedi yaşındayken % 70’i ,
- dokuz yaşındayken % 90’ı
- on veya on iki yaşındayken % 95’i ortadan kalkar
ŞARAP LEKELERİ (Portwine lekesi , flamöz nevüz)
Genişlemiş, olgunlaşmış kılcal damarlardan meydana gelir , en çok
yüzde rastlanır.
Lekelerin boyutu değişiktir; bazen vücut yüzeyinin yarısı
etkilenebilir.
Mora çalan bu doğum izleri vücudun herhangi bir yerinde ortaya
çıkabilir. Doğum sırasında çıkıntısız, düz pembe veya mora çalan
lezyonlar şeklinde görülürler.
Bu geçici bir bozukluktur.
Ender olarak bu lezyonlar alttaki yumuşak doku veya kemiğin aşırı
büyümesiyle ilişkilidirler ve yüzde görüldüklerinde beyin
gelişiminde anormalliğe neden olurlar.
Yavaş yavaş renk değiştirirlerse de zaman içinde çok fazla
değişmezler ve kalıcı olarak kabul edilirler. Suya dayanıklı
kozmetik kremlerle kapatılabilirler ve 12 yaşına gelindiğinde
lazer tedavisi ile uzaklaştırılabilirler.
Laser tedavisi tercih edilmesine karşın , bu tedavi ergen ve
yetişkinlerde daha başarılıdır.
Cafe au lait (sütlü kahve) lekeleri
Bu çıkıntısız lekeler ten renginden (süt dolu kahve) açık kahveye
(çok az sütlü kahve) değişen renklerde olabilirler ve vücudun
herhangi bir yerinde görülebilirler. Yaygın sayılırlar.
Doğumda veya yaşamın ilk birkaç yılında belirgindirler ve ortadan
kaybolmazlar.
Çocuğunuzda çok sayıda sütlü kahve rengi lekeler varsa (altı veya
daha fazla) bunu doktorunuza danışın. Bazı hastalıklar ile beraber
çok sayıda görülebilirler.
Doğumsal Pigmentli Nevüsler
Bu benler açık kahveden siyaha kadar değişen renklerde ve tüylü
olabilir.
Küçük olanları daha yaygındır . Büyük olanları yani “Dev Pigmentli
Nevüsler” enderdir. Fakat sonradan habisleşme eğilimi taşırlar.
Büyük benlerin ve şüpheli küçük benlerin kolayca alınabildikleri
sürece uzaklaştırılması önerilir ve uzaklaştırılamayanlar bunların
tedavisine alışkın olan bir doktor tarafından dikkatle
izlenebilir.
Mayo Clinic |
|
Bebek ve anne, bebek bakımı, bebek beslenmesi, bebek hastalıkları
|