|
|
|
İYOT EKSİKLİĞİ VE ZİHİNSEL
ENGELLİLİK
İyot, insan ve hayvanlarda
normal büyüme ve gelişme ile beyin ve vücut işlevleri için mutlak
gerekli bir elementtir. İyot, insan vücudunda beyin ve sinir
sisteminin normal büyüme ve gelişmesi, vücut ısısı ve enerjisinin
devamı için gerekli olan tiroid hormonlarının (T4-tiroksin ve T3-triiyodotironin)
önemli bileşenidir. Bu hormonlar vücudun tüm sistemlerinin büyüme
ve gelişmesi için gereklidir. Besinlerle iyot yetersiz alındığında
iyot yetersizliği hastalıkları görülmektedir.
Tiroid bezinden kana geçen hormonlar yeterli miktarda
yapılmamakta, hemen hemen tüm organların büyümesi, gelişmesi ve
işlevlerinde sorunlar ortaya çıkmakta, boy uzaması durmakta ve
zihinsel işlevler gerilemektedir. Yapılan bilimsel çalışmalara
göre doğumdan itibaren iyot yetersizliği zeka düzeyinde 13.5 puan
düşmeye neden olmakta çocuklarda öğrenme yeteneğinde azalma ve
algılama güçlüğü ve bunun sonucu olarak da okul başarısında düşme
gibi sorunlara yol açmaktadır.
İyot eksikliğinde oluşan sağlık sorunları
- Anne karnında ve bebeklikte;
* Düşük
* Ölü doğum
* Bebek ölümü
* İşitme engeli(sağırlık)
* Konuşma sorunları
* Cücelik
* Zeka geriliği
* Doğum anomalileri (Doğuştan olma bozukluklar)
- Çocukluk ve gençlikte ;
* Guatr
* Kısa boyluluk
* Zihnin yetersiz çalışması
* Öğrenme yetersizliği
* Algılama ve öğrenmede yetersizlik
- Yetişkinlerde;
* Guatr
* Verim düşüklüğü
* Tiroid kanser riskinde artmaktadır.
Yetersiz iyot alımı birçok hastalığa ve sağlık sorununa neden
olmaktadır. İyot yetersizliği hastalıklarının başında ; en çok
bilinen ve görülebilen guatr gelmektedir. Guatr her yaş grubunda
en önemli hastalıktır. İyot yetersizliği hastalıklarından en ciddi
olan, bilinmeyen ev gözle görülemeyen sorun ise beyin özürü ve
zeka geriliğidir.
Hazırlayan ; Erdi Kanbaş -
Özel Eğitim Uzmanı. E-Posta:
ekanbas@mynet.com
Kaynakça:
- İyot Yetersizliği Hastalıklarının Önlenmesi El Kitabı, T.C
Sağlık Bakanlığı Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel
Müdürlüğü ; 2004)
|
|
|
Elif
Bahar Tuna
Prof
Dr. Bülent Baysal
Prof
Dr. Metin Özata
Cenk
Kiper
Sinem
Olcay
Dr.
Nezih Berksoy
